Masterclass Stadsnatuur
Leer van de praktijk in 6 verschillende gebieden.
Vijf dagen cursus, grotendeels buiten, een bonusdag, plus online coaching voor de toepassing in eigen werk.
Gericht op de praktijk van stadsnatuur
Wat valt er te verwachten;
- Veel praktijkvoorbeelden van natuur in de stad en overig bebouwd
- Inzicht in het bebouwd gebied als ecosysteem.
- Meer kennis over belangrijke planten en diergroepen in bebouwd gebied.
- Ecologie van kenmerkende stadssoorten.
- Bezoek aan heel veel verschillende gebieden in 6 steden.
- Bekijken van zeer geslaagde en minder geslaagde locaties.
- Gericht op zowel ontwerp als beheer.
- Ook toepasbaar op middelgrote plaatsen én dorpen, met alle vormen van bebouwing.
- Leren op basis van vragen, discussie en wat we tegenkomen.
- Praktische handvatten om mee aan de slag te gaan.
- Interactie met een vaste groep van 10-12 deelnemers.
- Op de eigen praktijk gerichte opdrachten en coaching.
Stadsnatuur in de praktijk
Iedereen heeft wel een beeld bij stadsnatuur, maar meestal vooral van de eigen werk- en woonomgeving. Kijk eens verder en leer veel meer over natuur en biodiversiteit in bebouwd gebied. Dat mogen natuurlijk ook middelgrote plaatsen en dorpen zijn, maar in deze cursus bezoeken we vooral steden. Iedere stad heeft een unieke ligging, landschap en ontwikkeling. Binnen de steden bezoeken we zowel kleinschalig groen als grotere groengebieden.
De basis wordt gevormd door 5 cursusdagen in verschillende steden. Iedere dag en stad heeft een eigen thema wat betreft ecosysteemtype, soortgroepen en maatregelen. De theorie wordt beknopt behandeld, het gaat vooral om de praktijk. Tussen de cursusdagen door wordt verdiepend materiaal aangeboden, voor wie dat wil. De belangrijkste stedelijke biotopen worden belicht en daarbij de flora en vegetatie, zoogdieren, vogels, amfibieën en de bekendste insectengroepen. Ook wordt stilgestaan bij bodemkwaliteit. Invasieve exoten worden beknopt belicht en de natuurwetgeving op het gebied van beschermde soorten wordt aangestipt. Maar de aandacht gaat vooral uit naar ontwikkelen van karakteristieke natuurwaarden die passen bij de plek. Zowel aspecten van inrichting, als van beheer komen daarbij aan bod, gericht op wat we tegenkomen. Het betreft geen gestructureerde cursus over ontwerp, inrichting en beheer, maar is gericht op mensen die de basiskennis hebben en vooral zoeken naar praktijkvoorbeelden en verdieping.
Door inlezen voorafgaand aan iedere cursusdag, verdiep je je verder in de achtergronden en algemene ecologie. De cursusdagen zijn vrijwel volledig buiten. Kennisoverdracht is vooral mondeling op basis van de te bezoeken plekken. Het draait dus vooral om de praktijk, met alle biotopen, habitats en karakteristieke soorten. De docent geeft (achtergrond)kennis en informatie, maar vooral veel praktische tips en ideeën. Het cursusmateriaal bestaat uit praktische infobladen, tools, checklisten en stappenplannen. Daarnaast is sprake van praktische opdrachten op de cursusdagen zelf en gerichte coaching tussendoor en na afsluiting om tot het beste eindresultaat te komen. Veel interactie dus, veel gelegenheid om vragen te stellen én maatwerk!
Deze masterclass is geschikt
- Als je vakmatig direct betrokken bent bij groen en natuur in de stad en al enige ecologische kennis en ervaring hebt.
- Als je landschapsarchitect, ontwerper, stedenbouwkundige, beleidsmedewerker of projectleider bent en de Masterclass Meer natuur in ontwerp heeft gevolgd of vergelijkbare basiskennis hebt. Als je betrokken bent bij gebiedsontwikkeling en u graag voorbeelden ziet van goede (of soms juist minder goed ontwikkelde) stadsnatuur.
- Als je als groenbeheerder, hovenier, groenaannemer of beleidsmedewerker beheer al een goede basiskennis hebt van ecologisch groenbeheer of de Masterclass Natuurgericht groenbeheer hebt gevolgd. Als je veel praktijkvoorbeelden wilt zien en van een ecoloog graag hoort hoe met specifieke situaties om te gaan.
- Wanneer je een andere Masterclass volgt, maar nog meer gebieden wilt zien en in de praktijk wilt leren.
- Als je al wel ervaring hebt, maar in je reguliere werk niet toekomt aan kennisopbouw over ecologie.
- Als je al eerder enkele cursussen hebt gevolgd, maar meer praktijk- en soortenkennis zoekt.
- Wanneer je na theoriecursussen behoefte hebt aan meer praktijk en coaching.
- Wanneer je samen met een andere collega of alleen wilt komen.
Deze masterclass is niet geschikt
- Als je specifieke kennis over natuurwetgeving en beschermde soorten zoekt. Dat wordt in deze masterclass globaal, maar niet diepgaand behandeld.
- Als je ecologische kennis zoekt over beleid, ontwerp of inrichting van natuurrijk groen in bebouwd gebied, dan is de Masterclass Meer natuur in ontwerp geschikt. Beide kunnen gecombineerd worden voor nog meer praktijk en soortenkennis.
- Als je met groenbeheer bezig bent en gestructureerde kennis zoekt over hogere natuurwaarden in het groenbeheer. Dan is de Masterclass natuurgericht groenbeheer geschikt. Beide combineren is ook mogelijk, want er slechts sprake van beperkte overlap.
- Als het hele team deze kennis goed kan gebruiken, neem dan contact op voor in-company maatwerk. Per groep van 12 deelnemers worden maximaal 2 deelnemers van dezelfde organisatie toegelaten, om een voldoende gevarieerde groep te hebben.
Wanneer, waar en wat?
De cursusdagen zijn in 6 verschillende steden op 1 dag per maand van maart tot en met oktober. Op die manier heb je slechts 1 cursusdag per maand en zien we alle seizoenen. De basis van de masterclass wordt gevormd door de 5 vaste dagen, met daarnaast een bonusdag (juni) specifiek over ecologische stadsparken. Op twee momenten is daarnaast online coaching ingepland, voor wie daar behoefte aan heeft. Daarnaast is het gewenst iedere cursusdag wat toegestuurd materiaal door te lezen ter voorbereiding (hooguit enkele uren inlezen). Ook zijn er (indien gewenst) enkele tussentijdse opdrachten voor meer verdieping.
Karin Albers deelt graag haar ruim 25 jaar ervaring en is de vaste docent gedurende deze masterclass. Zij zal alle deelnemers coachen. Afhankelijk van de vragen, de deelnemers en de locaties worden incidenteel onderdelen van de cursus door andere vakmensen worden verzorgd, die hun eigen specialisatie of lokale kennis hebben.
Dag 1 in Utrecht – 17 maart 2027
De start is een halve dag binnen en die geeft meer achtergrond over de stad als ecosysteem. We duiken daarbij in bodem en water, die de basis vormen. De relatie wordt gelegd met algemene factoren en flora en fauna. Voor de dag wordt materiaal toegestuurd om in te lezen in de basis over beleid, wet- en regelgeving (indien onbekend), zodat we op de dag zelf op dat vlak in kunnen gaan op de praktijk. In de middag gaan we buiten twee gebieden in Utrecht bekijken, met zowel inspirerende stukken, als leerelementen. Deze dag kan je dit verwachten;
- Meer inzicht in het stedelijke ecosysteem, met zowel de achtergronden, als de flora en fauna
- Achtergrondkennis en praktische elementen rondom wet- en regelgeving over natuur in bebouwd gebied (globaal)
- Voorbeelden uit de praktijk in twee gevarieerde voorbeeldgebieden
Dag 2 in Den Haag – 14 april 2027
Deze dag staat in het teken van stad, zand, duinen, struwelen, vogels, kleine zoogdieren en wilde bijen. De relatie tussen de stad, de historie en het landschap wordt belicht en bekeken. Stedelijke biotopen worden uitgediept op het gebied van kenmerkende soortgroepen en soorten. Daarbij wordt de ecologische samenhang behandeld. Ook is er aandacht voor het beleid en beheer in de stadsnatuur, met de Nota Stadsnatuur van de gemeente Den Haag als voorbeeld. Deze dag zorgt voor;
- Kennismaking met de stadsnatuur in Den Haag, inclusief het natuurbeleid en groenbeheer
- Meer inzicht in de landschappelijke context van stadsnatuur
- Meer kennis over kenmerkende vogels, grondgebonden zoogdieren en wilde bijen
Dag 3 in Rotterdam – 26 mei 2027
Deze derde dag worden de meest stedelijke plekken verder belicht; groene daken, gevels en straatgroen. Natuurinclusief bouwen, ontwikkelen en omvormen staan centraal. Bomen, stadsvogels, vleermuizen en vaste planten vormen belangrijke onderwerpen. De vaste planten natuurlijk in relatie tot hun natuurfunctie, met name voor insecten. Er wordt verder stilgestaan bij doelen en streefbeelden, onder andere met het concept Basiskwaliteit Natuur. Op de achtergrondkennis hierover kunt u zich (indien nodig) voor de dag inlezen.
- Natuurinclusief bouwen, ontwikkelen en omvormen, met name gericht op groene daken
- Meer kennis over typische stadsoorten, waaronder vogels en vleermuizen
- Het stellen van doelen en bepalen van streefbeelden
- Basiskwaliteit Natuur toegepast
Bonusdag Stadsparken in Eindhoven – 23 juni 2027
Deze bonusdag staat in het teken van natuurrijke parken, klein en groot. Hij wordt gevormd door de beproefde cursusdag ‘Ecologische stadsparken‘ in Eindhoven en er zijn deze dag ook enkele plekken beschikbaar voor deelnemers buiten de Masterclass. We bezoeken twee stadsparken, met de omliggende wijken. Als thema’s staan wateren, oevers, bloemrijke vegetaties, planten, amfibieën en libellen centraal. Er wordt verder ingegaan op het ontwikkelen, omvormen en in stand houden van bloemrijke vegetaties.
Na deze dag heb je;
- inzicht in de leerpunten uit een succesvol ecologisch stadspark van ruim 25 jaar oud, dat relatief klein is
- mooie voorbeelden uit een groot en veel nieuwer stadspark in Engelse landschapsstijl met een zeer natuurlijke inslag
- een goed beeld van mogelijkheden om ecologie toe te passen binnen de stedelijke beperkingen en de balans te vinden tussen gebruik en biodiversiteit
- inzicht in succesfactoren en valkuilen voor stadsnatuur bij inrichting, beheer én communicatie.
Online coaching sessie
Op een nader af te spreken datum en tijd wordt indien gewenst (online) in kleinere groepen gewerkt aan vertaling naar eigen werk, projecten en gebieden.
Dag 4 in Amsterdam – 8 september 2027
Deze dag ligt de focus op (oude) bomen, bos en overgangen voor vogels, kleine zoogdieren en dagvlinders. Ontwikkeling en beheer worden beide besproken, van spontaan ontwikkelen tot vegetaties met vaste planten. Alle vormen van houtige beplantingen en bomen in de stad staan vandaag centraal. Ook de soortkeuze wordt besproken. Opnieuw inclusief de bijbehorende flora en fauna, zoals zoogdieren, vogels en vlinders. Ook natuuronderzoek en publicaties over stadsnatuur worden belicht, waarin Amsterdam een lange historie heeft. Zowel professioneel onderzoek als citizen science komen aan bod. Daarbij wordt ook communicatie en participatie in zijn algemeenheid besproken, voor zover nog niet in eerdere dagen aan bod geweest is. Aan het eind van de dag heb je;
- Een beter beeld van kansen en knelpunten voor bomen in de stad
- Inzicht in bossen, bosjes en struweel op ieder schaalniveau en de daarbij behorende overgangen
- Mooi voorbeeld van ecologisch groenbeheer in een intensief gebruikt stadspark
- Meer kennis over vogels, zoogdieren en dagvlinders in bebouwd gebied
- Nieuwe ideeën over natuuronderzoek, monitoring, communicatie en participatie
Dag 5 in Nieuwegein – 6 oktober 2027
Deze dag staat in het teken van integratie van alle eerdere thema’s en kennis. Op basis van de wensen en behoeften van de groep, wordt er op specifieke onderwerpen dieper ingegaan. Daarnaast vindt (naar keuze) een eindopdracht plaats, op basis van een eigen casus of casus ter plaatsen.
- Oefening in de vertaling van ecologische kennis naar realisatie
- Meer over organisatie en vertaling naar de eigen werkpraktijk
- Bezoek van een laatste gebied, waarbij uit verschillende type plekken gekozen kan worden
Online coaching sessie
Ter afsluiting wordt in een coaching sessie op een nader af te spreken tijd (online) in kleinere groepen gewerkt aan de definitieve vertaling naar de eigen praktijk.
Algemeen
Je volgt deze masterclass in een vaste groep van 10-12 deelnemers.
Deze Masterclass kan gecombineerd worden met de overige Masterclasses of cursussen. Er is sprake van een beperkte overlap in algemene kennis, maar de vertaling naar de praktijk is nog sterker en breder, mede door het bezoeken van nieuwe locaties. Veelal wordt achtergrondkennis aangeboden in de vorm van inlezen voor de cursusdagen (houdt rekening met 3 tot 4 uur inlezen per cursusdag).
Als je een dag niet kunt deelnemen, wordt voor zelfstudiemateriaal gezorgd, zodat je de belangrijkste kennis toch eigen kunt maken.
De waarde van deze Masterclass is €2800,- ex BTW op basis van losse cursussen, maar wordt door combinatie-korting aangeboden voor;
Waarom je deze Masterclass niet mag missen
Reviews
Deze Masterclass is in 2024 voor het eerst gegeven;
Rapportcijfer gemiddeld (over 20 deelnemers); 8,6
‘Superleuke cursus om ecologische kennis te verdiepen en deze kennis in de praktijk langs te zien komen. Aanrader voor iedereen die met groen en ecologie aan de slag gaat!’ – 2025
‘Erg leuke, afwisselende, praktische tips laten zien; wat werkt en wat minder goed. Zeer goed verzorgd met eten, drinken en leuke locaties.’ – 2025
‘Of je nu veel of weinig ecologische kennis hebt, deze cursus (en docent) gaat je kennis zeker verrijken!’ – 2025
‘Ruimte om de cursusinhoud aan te passen aan de wensen van de groep’ – 2024
‘Interessante, meer of minder bekende en verborgen plekken bezocht’ – 2024
‘Was een leuk en gevarieerd programma’ – 2024
‘Ik vond het interessant om de beheerkant te horen in Rotterdam en Amsterdam, het brengt een nieuwe manier van denken.’ – 2024
Docent
‘Karin is als cursusleider erg goed; een enthousiaste en fanatieke ecoloog met veel toepasbare kennis’
Kenmerken van alle cursussen
Meld hier aan voor deze masterclass.
Na deze aanmelding reserveren we een plaats en ontvang je meer informatie. Zodra je die hebt teruggestuurd is je aanmelding definitief.
Aanmelden Masterclass Stadsnatuur
De aanmelding is gelukt zodra je een schermbevestiging krijgt en een mail met een aanvullend aanmeldformulier (binnen enkele minuten). Gebeurt dit niet, neem dan contact met ons op via info@naturio.